Низ светот

Церемонија за давање име на седмиот ден, оризови колачи на стотиот: првите прослави на бебињата

Во Јапонија бебето често добива име на седмиот ден, па затоа прославата тој ден се нарекува и церемонија за давање име. Еврејските момчиња го добиваат своето хебрејско име на осмиот ден, додека други прослави чекаат еден месец или, како во Кореја, дури до стотиот ден. Оние што би сакале да слават без црква можат да се угледаат на Норвешка, каде што нешто повеќе од 2.000 деца годишно добиваат нерелигиозна прослава за давање име, navnefest.

Во Египет роднините удираат во аван покрај бебето

Хамза Ибрахим Мухамад имал седум дена кога роднините се собрале во семејниот дом во околината на Мансура, град во делтата на Нил. Родителите размислувале да ја откажат прославата, но семејството решило да ја почитува традицијата, особено по тешкиот почеток на Хамза со жолтица и проблеми со дишењето.

Еден роднина ја предводел поворката удирајќи со тучник во аван. Мајката на Хамза, Исра Саад Диаб, чекорела преку ритуална жртва и врели јаглени, а гостите пиеле moghat, скап билен пијалак што треба да го поттикне создавањето млеко кај жените што дојат. Хамза ја преспал целата прослава, објави американската радио-мрежа NPR во јули 2011 година.

Прославата се вика sebou’, што значи „седмиот“. Според NPR, прославувањето бебе што ги преживеало првите седум дена од животот е илјадници години стар египетски обичај, а sebou’ првично била церемонија за давање име. Има пагански корени, но ја прифатиле и муслиманите и христијаните.

Египетскиот информативен портал Egyptian Streets опишува како обично се одвива, и за девојчиња и за момчиња, и во муслиманските и во коптските семејства. Бебето се става во сито. Порано ситото стоело на висока маса, со традиционален котел за момчиња и глинени бокали за девојчиња, но денес ситото со детето се става на подот.

Постари роднини, најчесто баба, удираат во бакарни авани и во ритам му наредуваат на бебето да ги слуша родителите. Жените палат темјан и чекорат преку ситото, седум чекори за кои се верува дека го тераат уроците, повторувајќи „првиот чекор во име на Бога, вториот во име на Бога, ...“

Целата оваа врева околу бебе старо седум дена има повеќе објаснувања. NPR пишува дека гласните звуци треба да го градат карактерот на бебето и да го направат храбро. Egyptian Streets пренесува една теорија зошто токму седмиот ден: старите Египќани верувале дека новороденчињата тогаш почнуваат да го развиваат слухот. „Самиот ритуал е сѐ за советување на новороденчето како да ги одбива злите духови, за негово зајакнување, за тоа да му се даде, знаете, храброст и волја за живот“, изјави за NPR Ханија Шолками, антрополог на Американскиот универзитет во Каиро.

При aqiqah косата се бричи и се мери со сребро

Во поново време муслиманите во Египет почнале новороденчето да го прославуваат со aqiqah, исламскиот обред, пишува Egyptian Streets. И тој се одржува на седмиот ден: се жртвува овца, а месото се дели меѓу пријателите, роднините и луѓето во потреба.

Индонезискиот информативен портал detik обичајот го објаснува со хадис, едно од пренесените кажувања на пророкот Мухамед. Според него, момчето е „заложено“ за својата aqiqah, животното што се коле на седмиот ден, и истиот ден му се дава име и му се бричи косата. Друг хадис што го наведува порталот вели дека за момче се колат две кози, а за девојче една. Меѓу условите што ги набројува порталот е косата да се измери со сребро и нејзината вредност да им се даде на сиромашните.

Одделот за фатви на Јордан, кој одговара на прашања од јавноста за исламското право, добил прашање дали косата на новородено девојче треба да се избричи или само кратко да се скрати. Одговорот бил дека бричењето е суна, односно препорачано, подеднакво за момчињата и за девојчињата. Косата треба да се отстрани со жилет, а не со ножици. Кој се плаши да не го повреди бебето, може тоа да го препушти на некој искусен или косата да ја скрати што е можно пократко со електрична машинка.

Според научниците на кои се повикува одделот, тежината на косата треба да се даде во злато за добротворни цели. Преданието што фатвата го наведува како поткрепа се однесува на ќерката на Пророкот, Фатима, која ја измерила косата на четири деца и дала иста тежина во сребро.

Јапонската церемонија за давање име му дава на името место во домот

Во Јапонија прославата на седмиот ден се пишува お七夜, со знаците за „седум“ и „ноќ“. Според сајтот за родители на јапонската компанија Meiji, бебето често го добива името токму тој ден, па прославата се нарекува и 命名式 „церемонија за давање име“. Најблиските на семејството се канат да го чујат името.

Името се запишува на лист со име, 命名書. Свечениот начин е лист јапонска хартија да се свитка на три дела и во средината да се напише името на бебето, горе десно името на таткото и сродството на бебето со него, а долу лево датумот на раѓање.

Листот се става до домашниот олтар, шинтоистички или будистички, или во нишата во собата. Ако нема олтар, доволно е името и датумот на раѓање да се напишат на лист хартија за калиграфија. Потоа може да се стави на полица или на ѕидот до перницата на бебето.

Еврејските момчиња добиваат име на осмиот ден

Во еврејската традиција момчето го добива своето еврејско име дури по обрезувањето, брит мила, на осмиот ден. Денот на раѓањето се смета за прв ден, па момче родено во вторник попладне има брит мила следниот вторник, пишува Aish, еврејска непрофитна организација. Церемонијата се одложува ако бебето има жолтица или каков било друг здравствен ризик.

Обичајот е никој да не го чуе името пред детето официјално да го добие. За време на обрезувањето бебето го држи сандек, често дедо или важен рабин, а Aish таа улога ја нарекува најголема чест. Оној што ги изговара благословите потоа го објавува името, а следува свечен оброк. Името на девојчето се дава при јавното читање на Тората, а прославата за неа не мора да се одржи веднаш по раѓањето.

По еден месец јапонските семејства одат во светилиштето

Во Јапонија, кога бебето ќе наполни околу еден месец, семејството оди во светилиштето на локалното божество заштитник и се моли за идното здравје и среќа на детето. Посетата се вика お宮参り и според Meiji се прави околу 31-иот ден за момчињата и 32-риот за девојчињата, иако тоа се разликува од регион до регион. Сајтот советува да не се биде премногу строг со датумот. Наместо тоа, семејството може да избере ден кога таткото е слободен од работа, а бебето е добро расположено.

Еден месец е праг и во еврејската традиција. Првороден син што исполнува одредени услови се откупува во церемонија наречена Пидјон Хабен, најрано на 31-иот ден и со противвредност на пет сребрени шекели, според Aish. Во САД понекогаш се користат пет сребрени долари Liberty. Девојчињата не минуваат низ оваа церемонија.

Четири месеци кај Хака, сто дена во Кореја

Во традицијата на народот Хака и момчињата и девојчињата се прославуваат на четири месеци, според речникот на јазикот хака од Министерството за образование на Тајван. Бабата по мајка обезбедува облека од глава до пети, како и за прославата на првиот месец и за првиот роденден.

Порано денот вклучувал 收涎 „собирање на лигите“. Бисквити се нижеле на црвен памучен конец и се закачувале околу вратот на бебето, секогаш во парен број: 12, 24 или 36. Мајката го носела бебето кај роднините и соседите.

Намерно се избирал постар човек да го потри бисквитот од устата на бебето за да ја впие плунката, со надеж дека детето ќе доживее исто толку години. Се верувало дека така ќе престане лигавењето. Една фотографија во речникот прикажува постар човек како го прави тоа. Снимена е во Нејпу во 1981 година, кога еден брачен пар прославувал четири месеци на третиот син на нивната ќерка.

Кореја го прославува baegil, стотиот ден на бебето. Никој не знае точно кога започнал обичајот, пишува Gwangju News, списание на англиски јазик во Кореја, бидејќи се развивал постепено како народна традиција и нема сочувани записи што покажуваат кога. Смртноста на доенчињата во Кореја била исклучително висока сѐ до средината на 20 век, и од таа перспектива лесно е да се разбере зошто стотиот ден станал прослава, пишува списанието.

По раѓањето, семејствата закачувале света сламена врвца, geumjul, пред куќата за да ги држат настрана непоканетите посетители, бидејќи тие можеле со себе да внесат болест или зли духови. На прославата на стотиот ден се служел baekseolgi: бели оризови колачи готвени на пареа. Слогот baek може да значи и „бел“ и „сто“, а колачот ја носи желбата детето да живее сто години.

Оризовите колачи им се делеле на роднините и соседите, но и на луѓе што не биле поканети. Целта била сто примачи, но дали навистина ќе се стигне до тој број не било важно, пишува Gwangju News, бидејќи самиот гест бил доволен. На тој ден на бебето често за прв пат му се шишала косата, нешто што денес повеќе не се прави редовно.

Денес, кога смртноста на доенчињата е ниска, првиот роденден го презел поголемиот дел од вниманието, пишува списанието. Повеќето семејства сепак го прославуваат baegil, а многумина прават неколку фотографии дома или во фотостудио и потоа споделуваат едноставен оброк и оризови колачи со семејството.

Во Јапонија, お食い初め „прв оброк“ се одржува кога бебето има 100–120 дена, со желба детето никогаш да не остане без храна. Meiji споменува црвен ориз и печена риба со оставени глава и опашка.

Со или без црква во нордиските земји

Во Шведска, крштевањата во Шведската црква беа еднакви на околу 40 % од раѓањата и во 2018 и во 2019 година, според статистиката на црквата што ја пренесе шведскиот јавен сервис SVT. Во пандемиската 2020 година уделот падна на 27,5 %, а во 2022 и 2023 година повторно беше околу 40 %. „Пред пандемијата многу ретко се случуваше да крштеваме браќа и сестри истовремено“, изјави за SVT Мари Ренстам, свештеничката што ја предводи парохијата Енскеде-Орста во Стокхолм.

Од 1988 година норвешката организација Human-Etisk Forbund нуди navnefest, нерелигиозна церемонија што се одржува кога детето добива име, според норвешката енциклопедија Store norske leksikon. Се одржува за повеќе деца одеднаш во градско собрание, културен центар или слично, со говор и настапи како музика и читање поезија. Родителите и детето добиваат плакета со името. Нешто повеќе од 2.000 деца годишно во Норвешка се прославуваат со navnefest.

Во Финска крштевањето најчесто се одржува во рок од два до три месеци по раѓањето, пишува Евангелско-лутеранската црква на Финска. При крштевањето свештеникот ги замолува родителите да го кажат името што го избрале, а потоа свештеникот го внесува името во црковните книги и во регистарот на население. Името мора да се пријави во регистарот на Агенцијата за дигитални услуги и податоци за населението во рок од три месеци од раѓањето.

Од лист со име до постер за раѓање

Јапонскиот лист со име може да виси на ѕидот до перницата на бебето, а на норвешкиот navnefest семејството добива плакета со името. Lovely Baby Print изработува постери за раѓање на кои бебето е нацртано во својата точна должина при раѓање, во размер 1:1, со име, датум, час, тежина и должина. Го дизајнирате својот постер за раѓање на сајтот, а Lovely Baby Print го печати. Може да биде подарок за крштевање или подарок за церемонија за давање име, а години подоцна детето може да застане до него и да види колку мало било некогаш.

Подарок за крштевање и подарок за церемонија за давање име од Lovely Baby Print

Алатката се отвора веднаш. Сè можете да промените пред да нарачате.

Извори

  1. Meiji (u.å.). 赤ちゃん歳時記リスト. ほほえみクラブ 育児応援サイト, Meiji Co., Ltd. Hämtad 13 november 2026. https://www.meiji.co.jp/smartphone/baby/club/category/study/infant_record/st_infant_record154.php
  2. Lev, Dov (u.å.). Jewish Laws and Traditions after Birth. Aish. Hämtad 13 november 2026. https://aish.com/20-infancy-2/
  3. Dooley, Diane (2026). Korea's 100-Day Celebration: The Baegil. Gwangju News. https://gwangjunewsgic.com/history-tradition/koreas-100-day-celebration-the-baegil/
  4. Dybdahl, Audun (2024). Navnefest. Store norske leksikon. https://snl.no/navnefest
  5. Nelson, Soraya Sarhaddi (2011). At 7 Days, Egyptian Babies Mark First Rite Of Passage. NPR, publicerad via KUNC. https://www.kunc.org/npr-news/2011-07-29/at-7-days-egyptian-babies-mark-first-rite-of-passage
  6. Rafik, Farah (2022). Al Sebou': Halaatak Bergalatak, and the Egyptian Baby Shower. Egyptian Streets. https://egyptianstreets.com/2022/07/16/al-sebou-halaatak-bergalatak-and-the-egyptian-baby-shower/
  7. Safitri, Amelia Ghany (2024). Aqiqah: Pengertian, Dalil, dan Syaratnya. detikHikmah. https://www.detik.com/hikmah/khazanah/d-7551232/aqiqah-pengertian-dalil-dan-syaratnya
  8. General Iftaa' Department, Jordanien (2010). It is Sunnah to Shave the Hair of the Newborn (Male or Female). Fatwa nr 461. https://www.aliftaa.jo/research-fatwa-english/461/-It-is-Sunnah-to-Shave-the-Hair-of-the-Newborn-Male-or-Female
  9. 劉淑貞 (u.å.). 做四個月. Hakka Dictionary, Taiwans utbildningsdepartement. Hämtad 13 november 2026. https://hakkadict.moe.edu.tw/static/resource/禮俗/110_029_做四個月.pdf
  10. Mellbert, Annie och Sima, Lotta (2024). Andelen dop på väg tillbaka till samma nivå som innan pandemin. SVT Nyheter. https://www.svt.se/nyheter/inrikes/andelen-dop-pa-vag-tillbaka-till-samma-niva-som-innan-pandemin
  11. Evangelisk-lutherska kyrkan i Finland (u.å.). Ristiäiset – lapsen ensimmäinen juhla. Hämtad 13 november 2026. https://evl.fi/perhejuhlat-ja-pyhat/ristiaiset/