Ókeypis sending 30 daga nøgdsemisábyrgd

Kring heimin

Navngevingarathøvn sjeynda dagin, riskakur hundraðasta dagin: fyrstu hátíðirnar hjá smábørnum

Í Japan fær barnið ofta navn sjeynda dagin, og tí verður hátíðin tann dagin eisini kallað navngevingarathøvn. Jødiskir drongir fáa sítt hebraiska navn áttanda dagin, meðan aðrar hátíðir bíða ein mánað ella, sum í Korea, heilt til hundraðasta dagin. Tann, ið heldur vil halda hátíð uttan kirkju, kann hyggja at Noregi, har júst yvir 2.000 børn um árið fáa eina ikki-religiøsa navnaveitslu, navnefest.

Í Egyptalandi sláa ættingar í ein mortil við síðuna av barninum

Hamza Ibrahim Muhammad var sjey daga gamal, tá ið ættin savnaðist heima hjá familjuni uttan fyri Mansoura, ein bý í Nílsdeltanum. Foreldrini høvdu hugsað um at avlýsa hátíðina, men familjan gjørdi av at halda fast við siðvenjuna, serliga eftir at Hamza hevði fingið eina trupla byrjan við gulsótt og andingartrupulleikum.

Ein ættingi gekk fremst í skrúðgonguni og sló við einum støytli í ein mortil. Mamman hjá Hamza, Israa Saad Diab, steig yvir eina rituella offurgávu og glóðandi kol, og gestirnir drukku moghat, ein dýran urtadrykk, sum skal økja um mjólkina hjá kvinnum, sum hava barn á brósti. Hamza svav alt hetta ígjøgnum, segði amerikanska útvarpsnetið NPR í juli 2011.

Hátíðin eitur sebou’, sum merkir „tann sjeyndi“. Sambært NPR er tað ein egyptiskur siður, fleiri túsund ára gamal, at halda hátíð fyri einum barni, sum er komið ígjøgnum fyrstu sjey dagarnar í lívinum, og sebou’ var upprunaliga ein navngevingarathøvn. Hon hevur heidnar røtur, men er løgd til rættis bæði av muslimum og kristnum.

Egyptiska tíðindasíðan Egyptian Streets lýsir, hvussu tað vanliga gongur fyri seg, fyri gentur eins og drongir og í bæði muslimskum og koptiskum familjum. Barnið verður lagt í eitt sáld. Fyrr stóð sáldið á einum høgum borði, við einum siðbundnum katli fyri drongir og leirkrukkum fyri gentur, men í dag verður sáldið við barninum í sett á gólvið.

Eldri ættingar, oftast ein omma, sláa á koparmortlar og kvøða boð til barnið um at lýða foreldrunum. Kvinnurnar brenna røkilsi og stíga yvir sáldið, sjey stig, sum sigast at halda ónda eyganum burtur, meðan tær endurtaka „fyrsta stigið í Guds navni, annað í Guds navni, ...“

Allur hesin larmurin kring eitt sjey daga gamalt barn hevur fleiri frágreiðingar. NPR skrivar, at tey høgu ljóðini skulu byggja upp skapslag barnsins og gera tað djarvt. Egyptian Streets greiðir frá einum ástøði um, hví tað júst er sjeyndi dagurin: forn-egyptarar skulu hava trúð, at nýfødd børn tá byrja at menna hoyrnina. „Sjálvur siðurin snýr seg um at ráðgeva nýfødda barninum um, hvussu tað heldur illum andum burtur, um at styrkja tað, um at geva tí, tú veitst, mót og lívsvilja,“ segði Hania Sholkamy, antropologur við American University in Cairo, við NPR.

Við aqiqah verður hárið rakað og vigað móti silvuri

Í seinni tíð eru muslimar í Egyptalandi farnir at halda hátíð fyri nýfødda barninum við aqiqah, islamska siðinum, skrivar Egyptian Streets. Eisini hann verður hildin sjeynda dagin: ein seyður verður ofraður, og kjøtið verður býtt millum vinir, ættingar og tey, ið hava tørv.

Indonesiska tíðindasíðan detik greiðir frá siðinum við einum hadithi, einum av teimum endurgivnu orðunum hjá profetinum Muhammed. Sambært honum er ein drongur „veðsettur“ fyri sína aqiqah, djórið, sum verður slaktað sjeynda dagin, og sama dag fær hann navn, og hárið verður rakað. Ein annar hadith, sum síðan endurgevur, sigur, at tvær geitir verða slaktaðar fyri ein drong og ein fyri eina gentu. Millum treytirnar, sum síðan nevnir, eru, at hárið verður vigað móti silvuri, og at virðið verður givið teimum fátæku.

Fatwadeildin í Jordan, sum svarar spurningum frá almenninginum um islamska lóg, fekk spurningin, um hárið á einari nýføddari gentu skal rakast ella bara klippast stutt. Svarið var, at raking er sunnah, tað vil siga mælt til, fyri drongir og gentur eins. Hárið skal takast við raknívi, ikki við saks. Tann, sum er bangin fyri at skaða barnið, kann lata ein vanan gera tað ella klippa hárið so stutt sum gjørligt við einari elektriskari hármaskinu.

Sambært teimum lærdu, sum deildin vísir til, skal vektin av hárinum gevast í gulli til góðgerandi endamál. Frásøgnin, sum fatwan vísir til sum stuðul, snýr seg um Fatimu, dóttur profetsins, sum vigaði hárið á fýra børnum og gav somu vekt í silvuri.

Navngevingarathøvnin í Japan gevur navninum eitt pláss heima

Í Japan verður hátíðin sjeynda dagin skrivað お七夜, við teknunum fyri „sjey“ og „nátt“. Sambært foreldrasíðuni hjá japanska fyritøkuni Meiji fær barnið ofta navn tann dagin, so hátíðin verður eisini kallað 命名式 „navngevingarathøvn“. Tey nærmastu familjuni verða boðin at hoyra navnið.

Navnið verður skrivað á eitt navnablað, eitt 命名書. Tann formligi mátin er at falda eitt ark av japanskum pappíri í trý og skriva navnið á barninum í miðjuni, navnið á pápanum og hvat barnið er í ætt við hann ovast til høgru og føðingardagin niðast til vinstru.

Blaðið verður sett við húsaltarið, shinto ella buddistiskt, ella í alkovuna í stovuni. Er einki altar, er nóg mikið at skriva navn og føðingardag á eitt ark av kalligrafipappíri. Tað kann so setast upp á eina hillu ella á vegginn við koddan hjá barninum.

Jødiskir drongir fáa navn áttanda dagin

Í jødiskari siðvenju fær ein drongur sítt jødiska navn fyrst eftir umskeringina, Bris milah, áttanda dagin. Føðingardagurin telur sum fyrsti dagur, so ein drongur, sum er føddur ein týsdag seinnapartin, hevur sína Bris týsdagin eftir, skrivar Aish, ein jødiskur felagsskapur uttan vinningsáhuga. Athøvnin verður útsett, um barnið hevur gulsótt ella annan heilsuváða.

Siðurin er, at eingin hoyrir navnið, áðrenn barnið formliga hevur fingið tað. Undir umskeringini verður barnið hildið av einum sandek, ofta einum abba ella einum týðandi rabbinara, og Aish kallar leiklutin størstu æruna. Tann, sum lesur vælsigningarnar, kunnger síðan navnið, og eftir tað er ein hátíðarmáltíð. Navnið á einari gentu verður givið undir almennu lesingini úr Torahini, og hátíðin fyri hana skal ikki neyðturviliga haldast beint eftir føðingina.

Eftir ein mánað vitja japanskar familjur halgidómin

Í Japan fer familjan, tá ið barnið er umleið ein mánaðar gamalt, til halgidómin hjá staðbundna verndargudinum og biður fyri heilsu og eydnu barnsins í framtíðini. Vitjanin eitur お宮参り, og sambært Meiji verður hon gjørd umleið 31. dagin fyri drongir og 32. dagin fyri gentur, tó at hetta er ymiskt frá øki til øki. Síðan ráðir frá at hyggja ov strangt eftir dagfestingini. Familjan kann heldur velja ein dag, tá ið pápin hevur frí frá arbeiði og barnið er í góðum lag.

Ein mánaður er eisini eitt markamót í jødiskari siðvenju. Ein frumborin sonur, sum uppfyllir ávísar treytir, verður loystur út í eini athøvn, sum eitur Pidyon HaBen, í fyrsta lagi 31. dagin og við virði, sum svarar til fimm silvursjekel, sambært Aish. Í USA verða stundum nýttir fimm Liberty-silvurdollarar. Gentur fara ikki ígjøgnum athøvnina.

Fýra mánaðir hjá hakkafólkinum, hundrað dagar í Korea

Í hakka-siðvenju verður haldin hátíð fyri bæði drongjum og gentum, tá ið tey eru fýra mánaðir, sambært einari hakka-orðabók frá útbúgvingarmálaráðnum í Taiwan. Omman á mammusíðuni útvegar klæði frá høvdi til føtur, sum hon eisini ger til mánaðarhátíðina og fyrsta føðingardagin.

Fyrr var 收涎 „at savna slevjuna“ partur av degnum. Kakur vórðu tráddar upp á ein reyðan bummullstráð og hongdar um hálsin á barninum, altíð í javnum tali: 12, 24 ella 36. Mamman bar barnið runt til ættingar og grannar.

Ein eldri persónur varð við vilja valdur til at stryka eina køku móti munninum á barninum, so at hon saug upp slevjuna, í vón um, at barnið fór at gerast líka gamalt. Trúgvin var, at barnið tá fór at gevast at slevja. Ein mynd í orðabókini vísir ein eldri persón gera hetta. Hon varð tikin í Neipu í 1981, tá ið eitt par hátíðarhildu, at triði sonurin hjá dóttur teirra fylti fýra mánaðir.

Í Korea verður baegil hildin, hundraðasti dagur barnsins. Eingin veit neyvt, nær siðurin byrjaði, skrivar Gwangju News, eitt enskt tíðarrit í Korea, tí hann vaks fram stigvíst sum fólkasiður, og ongar varðveittar skjalfestingar vísa nær. Barnadeyðin í Korea var sera høgur fram til miðja 20. øld, og við hesum í huga er lætt at skilja, hví hundraðasti dagurin gjørdist ein hátíð, skrivar tíðarritið.

Eftir eina føðing hongdu familjur eitt heilagt hálmtog, eitt geumjul, uttan fyri húsið fyri at halda óbodnum gestum burtur, tí teir kundu bera sjúku ella illar andar inn við sær. Til hundraðdagahátíðina varð baekseolgi borið á borð: dampkókaðar hvítar riskakur. Stavilsið baek kann merkja bæði „hvítur“ og „hundrað“, og kakan ber ynskið um, at barnið skal liva í hundrað ár.

Riskakurnar vórðu býttar út til ættingar og grannar og eisini til fólk, sum ikki vóru boðin. Málið var hundrað móttakarar, men tað hevði einki at siga, um man veruliga rakk tað talið, skrivar Gwangju News, tí sjálvt tekinið var nóg mikið. Hárið á barninum varð ofta klipt fyrstu ferð tann dagin, nakað sum ikki longur verður gjørt regluliga.

Í dag, tá ið barnadeyðin er lágur, hevur fyrsti føðingardagurin tikið yvir nógv av ansinum, skrivar tíðarritið. Flestu familjur halda tó framvegis baegil, og nógvar taka nakrar myndir heima ella á einum myndastudio og deila síðan eina einfalda máltíð og riskakur við familjuna.

Í Japan verður お食い初め „fyrsta máltíðin“ hildin, tá ið barnið er 100–120 daga gamalt, við ynskinum um, at barnið ongantíð skal mangla mat. Meiji nevnir reytt ris og ein grillaðan fisk við høvdinum og sporðinum á.

Við ella uttan kirkju í Norðurlondum

Í Svøríki svaraði talið av skírnum í Svensku kirkjuni til umleið 40 prosent av føðingunum bæði í 2018 og 2019, sambært hagtølum kirkjunnar, sum svenska sjónvarpið SVT greiddi frá. Í farsóttarárinum 2020 fall lutfallið niður á 27,5 prosent, og í 2022 og 2023 var tað aftur umleið 40 prosent. „Áðrenn farsóttina var tað sera sjáldan, at vit høvdu systkin, sum vórðu skírd samstundis,“ segði Marie Rehnstam, sóknarprestur, sum leiðir Enskede-Årsta sókn í Stokkhólmi, við SVT.

Síðan 1988 hevur norski felagsskapurin Human-Etisk Forbund boðið navnefest, eina ikki-religiøsa athøvn, sum verður hildin, tá ið eitt barn fær navn, sambært norska alfrøðiritinum Store norske leksikon. Hon verður hildin fyri fleiri børnum í senn í einum ráðhúsi, einum mentanarhúsi ella líknandi, við røðu og innslagi sum tónleiki og yrkingalesnaði. Foreldrini og barnið fáa eina navnaplátu. Júst yvir 2.000 børn um árið verða hátíðarhildin við navnefest í Noregi.

Í Finnlandi fer skírnin oftast fram innan tveir til tríggjar mánaðir eftir føðingina, skrivar Evangelisk-lutherska kirkjan í Finnlandi. Við skírnina biður presturin foreldrini siga navnið, sum tey hava valt, og eftir tað skrásetir presturin navnið í kirkjubøkurnar og fólkaskránna. Navnið skal fráboðast skránni hjá Stovninum fyri talgildar tænastur og fólkaupplýsingar innan tríggjar mánaðir frá føðingini.

Frá navnablaði til føðingarplakat

Japanska navnablaðið kann hanga á vegginum við koddan hjá barninum, og á einari norskari navnefest fær familjan eina navnaplátu. Lovely Baby Print ger føðingarplakat, har barnið er teknað í sínari neyvu føðingarlongd, í mátistokki 1:1, við navni, dagfesting, klokkutíð, vekt og longd. Tú sniðgevur títt egna føðingarplakat á heimasíðuni, og Lovely Baby Print prentar tað. Tað kann vera ein skírnargáva ella ein navngevingargáva, og mong ár seinni kann barnið standa við síðuna av tí og síggja, hvussu lítið tað einaferð var.

Skírnargáva og navngevingargáva frá Lovely Baby Print

Amboðið letur seg upp beinanvegin. Tú kanst broyta alt, áðrenn tú bíleggur.

Keldur

  1. Meiji (u.å.). 赤ちゃん歳時記リスト. ほほえみクラブ 育児応援サイト, Meiji Co., Ltd. Hämtad 13 november 2026. https://www.meiji.co.jp/smartphone/baby/club/category/study/infant_record/st_infant_record154.php
  2. Lev, Dov (u.å.). Jewish Laws and Traditions after Birth. Aish. Hämtad 13 november 2026. https://aish.com/20-infancy-2/
  3. Dooley, Diane (2026). Korea's 100-Day Celebration: The Baegil. Gwangju News. https://gwangjunewsgic.com/history-tradition/koreas-100-day-celebration-the-baegil/
  4. Dybdahl, Audun (2024). Navnefest. Store norske leksikon. https://snl.no/navnefest
  5. Nelson, Soraya Sarhaddi (2011). At 7 Days, Egyptian Babies Mark First Rite Of Passage. NPR, publicerad via KUNC. https://www.kunc.org/npr-news/2011-07-29/at-7-days-egyptian-babies-mark-first-rite-of-passage
  6. Rafik, Farah (2022). Al Sebou': Halaatak Bergalatak, and the Egyptian Baby Shower. Egyptian Streets. https://egyptianstreets.com/2022/07/16/al-sebou-halaatak-bergalatak-and-the-egyptian-baby-shower/
  7. Safitri, Amelia Ghany (2024). Aqiqah: Pengertian, Dalil, dan Syaratnya. detikHikmah. https://www.detik.com/hikmah/khazanah/d-7551232/aqiqah-pengertian-dalil-dan-syaratnya
  8. General Iftaa' Department, Jordanien (2010). It is Sunnah to Shave the Hair of the Newborn (Male or Female). Fatwa nr 461. https://www.aliftaa.jo/research-fatwa-english/461/-It-is-Sunnah-to-Shave-the-Hair-of-the-Newborn-Male-or-Female
  9. 劉淑貞 (u.å.). 做四個月. Hakka Dictionary, Taiwans utbildningsdepartement. Hämtad 13 november 2026. https://hakkadict.moe.edu.tw/static/resource/禮俗/110_029_做四個月.pdf
  10. Mellbert, Annie och Sima, Lotta (2024). Andelen dop på väg tillbaka till samma nivå som innan pandemin. SVT Nyheter. https://www.svt.se/nyheter/inrikes/andelen-dop-pa-vag-tillbaka-till-samma-niva-som-innan-pandemin
  11. Evangelisk-lutherska kyrkan i Finland (u.å.). Ristiäiset – lapsen ensimmäinen juhla. Hämtad 13 november 2026. https://evl.fi/perhejuhlat-ja-pyhat/ristiaiset/